RCQT ศูนย์วิจัยเทคโนโลยีควอนตัม · มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

แล็บจำลอง

ลองเล่นกับฟิสิกส์ด้วยตัวเอง

การจำลองสด 47 เรื่องของฟิสิกส์เบื้องหลัง RCQT ตั้งแต่ขั้นแรกของทุกการทดลอง คือการทำความเย็นและปั๊มอะตอมและการล็อกเลเซอร์ ไปจนถึงเซนเซอร์ การควบคุมควอนตัม เครื่องจำลอง และอัลกอริทึมของโครงการวิจัยหลัก วิศวกรรมที่นำสิ่งเหล่านี้ออกจากห้องปฏิบัติการ รวมทั้งวิธีแคลคูลัสเศษส่วนของเครือข่ายเรา ทุกเรื่องคำนวณในเบราว์เซอร์ของคุณด้วยค่าทางฟิสิกส์จริง ไม่มีส่วนใดที่บันทึกไว้ล่วงหน้า

อะตอมกับแสง

1 · การทำความเย็นด้วยเลเซอร์ · รูบิเดียม-87 ทำให้อะตอมเย็นด้วยแสงเลเซอร์ลำแสงเลเซอร์ 6 ลำกับขดลวด 2 ขด เปลี่ยนไอร้อนให้เป็นกลุ่มอะตอมที่เย็นกว่า 1 mK ลองปรับเลเซอร์ ปิดสนาม หรือปล่อยกลุ่มอะตอมดู เปิดแล็บ → 2 · การทำความเย็นด้วยเลเซอร์ · ต่ำกว่าแรงสะท้อนกลับ เย็นกว่าแรงกระตุกของโฟตอนเดียวการทำความเย็นด้วยไซด์แบนด์รามานจนถึงสถานะพื้นของทวีซเซอร์ และการทำความเย็นด้วยสถานะมืดที่เอาชนะขีดจำกัดการสะท้อนกลับด้วยการให้อะตอมหลบแสง เปิดแล็บ → 3 · โมเมนตัมเชิงมุม · แสงกับอะตอม เคลื่อนอะตอมด้วยสปินของแสงโฟตอนของแสงโพลาไรซ์แบบวงกลมทุกตัวพาโมเมนตัมเชิงมุม ħ มาด้วย ดูมันสะสมในรูบิเดียมจนอะตอมมืดลง เปิดแล็บ → 4 · การล็อกเลเซอร์ · ECDL ล็อกเลเซอร์เข้ากับอะตอมและโพรงแสงสเปกโทรสโกปีการดูดกลืนอิ่มตัวกับการล็อกด้วยอนุพันธ์อันดับสาม และพาวด์–เดรเวอร์–ฮอลล์ ลองกระแทกเลเซอร์แล้วดูว่ายังล็อกอยู่ไหม เปิดแล็บ → 5 · ตัวมอดูเลตแสงเชิงพื้นที่ · โฮโลกราฟี เขียนโฮโลแกรมที่จับอะตอมได้นับร้อยจอปรับเฟสอย่างเดียวกับอัลกอริทึมเกิร์ชแบร์ก–แซกซ์ตันเปลี่ยนลำแสงเลเซอร์ลำเดียวให้เป็นอาร์เรย์ทวีซเซอร์เชิงแสง และสร้างลำแสงวอร์เท็กซ์ได้ด้วย เปิดแล็บ → 6 · กล้องจุลทรรศน์แก๊สควอนตัม · การถ่ายภาพ มองเห็นทุกอะตอมในแลตทิซเลนส์วัตถุรูรับแสงสูงถ่ายภาพอะตอมเดี่ยวทีละตำแหน่ง การชนที่มีแสงช่วยกำจัดอะตอมทีละคู่ แกนกลางของฉนวนมอตต์จึงอาจดูว่างเปล่า เปิดแล็บ → 7 · ส่วนเชื่อมต่ออะตอม–โฟตอน อะตอมหนึ่งตัว โฟตอนหนึ่งตัว: โพรงแสงและท่อนำคลื่นการแยกราบีในสุญญากาศ ปรากฏการณ์เพอร์เซลล์ และความร่วมมือที่ตัดสินว่าโฟตอนจะออกทางกระจกหรือออกด้านข้าง เปิดแล็บ → 8 · อันตรกิริยาแบบสัมผัส · การควบคุมเฟชบัค หมุนปุ่มปรับอันตรกิริยาปรับความยาวการกระเจิงของ ⁸⁵Rb ด้วยสนามแม่เหล็ก ทำให้คอนเดนเสตพองตัว ปิดอันตรกิริยา หรือทำให้ยุบตัวแล้วระเบิด เปิดแล็บ →

การตรวจวัดและการวัด

9 · การวัดแรงโน้มถ่วงด้วยอะตอม · PQAG ชั่งแรงโน้มถ่วงของโลกด้วยอะตอมที่ตกอิสระพัลส์เลเซอร์ 3 ครั้งเปลี่ยนกลุ่มอะตอมที่ตกอิสระให้เป็นไม้บรรทัดวัดแรงโน้มถ่วง ลองยืดเวลาตก เพิ่มการสั่นสะเทือน แล้วดูฤดูฝนปรากฏในค่า g เปิดแล็บ → 10 · อินเตอร์เฟอโรมิเตอร์ · สถาปัตยกรรมเดียว อินเตอร์เฟอโรมิเตอร์ เซนเซอร์สารพัดประโยชน์เครื่องวัดความโน้มถ่วง ไจโรสโคป เครื่องวัดสนามแม่เหล็ก นาฬิกา และเครื่องตรวจคลื่นความโน้มถ่วง ล้วนเป็นแนวคิดเดียวกัน คือเฟส φ = S·Q แลกความไวกับช่วงวัด แล้วสู้กับสัญญาณรบกวน เปิดแล็บ → 11 · งบความคลาดเคลื่อน · เครื่องวัดแรงโน้มถ่วงด้วยอะตอม สร้างงบความคลาดเคลื่อนของเครื่องวัดแรงโน้มถ่วงผลกระทบ 15 อย่าง ตั้งแต่สัญญาณรบกวนการฉายไปจนถึงแรงโคริออลิส รวมกันแบบผลรวมกำลังสอง หารายการที่ใหญ่ที่สุดแล้วตัดสินใจว่าจะแก้อะไรก่อน เปิดแล็บ → 12 · สัญญาณรบกวนและเสถียรภาพ อ่านสัญญาณรบกวนของเซนเซอร์ให้เหมือนอ่านลายนิ้วมือสัญญาณรบกวนห้าแบบในข้อมูลชุดเดียว สเปกตรัมกำลังและส่วนเบี่ยงเบนอัลลันบอกว่าแบบไหนจำกัดคุณ และการเฉลี่ยยังช่วยได้นานแค่ไหน เปิดแล็บ → 13 · การนำทางเชิงควอนตัม · กับดักวงแหวน สัมผัสการหมุนของโลกด้วยวงแหวนอะตอมคลื่นสสารสองคลื่นวิ่งรอบวงแหวนในทิศตรงข้ามกัน เมื่อหมุนจาน ปรากฏการณ์แซกแนกจะทำให้ริ้วการแทรกสอดเลื่อน เปิดแล็บ → 14 · ความมั่นคง · การนำทาง นำทางต่อได้เมื่อสัญญาณดาวเทียมหายไปการรบกวนสัญญาณอาจทำให้ GNSS หายไปไม่กี่นาที หรือตลอดทั้งภารกิจ เปรียบเทียบเซนเซอร์เฉื่อยแต่ละระดับ รวมถึงเซนเซอร์ควอนตัม ในทั้งสองกรณี เปิดแล็บ → 15 · ระบบสำรอง GNSS · การนำทางด้วยเซนเซอร์ควอนตัม นำทางด้วยแผนที่ของโลกเองเมื่อไม่มี GNSSเมื่อสัญญาณถูกรบกวน ถูกปลอม หรือถูกปิด เรือหรืออากาศยานยังรู้ตำแหน่งของตัวเองได้ด้วยการจับคู่ค่าจากเครื่องวัดแรงโน้มถ่วงหรือสนามแม่เหล็กควอนตัมกับแผนที่ ขณะที่ระบบนำทางเฉื่อยเพียงอย่างเดียวจะค่อย ๆ หลงทาง เปิดแล็บ → 16 · การวัดสนามแม่เหล็กด้วยอะตอม · อะตอมร้อน จับสัญญาณหัวใจด้วยอะตอมร้อนอุ่นเซลล์ไอรูบิเดียม กันสนามแม่เหล็กโลกออก แล้วอะตอมจะจับสนามแม่เหล็กของหัวใจที่อ่อนกว่าล้านเท่าได้ จากนั้นลองกับสมองดู เปิดแล็บ → 17 · สัญญาณรบกวนการฉายเชิงควอนตัม นับอะตอมแล้วพบขีดจำกัดควอนตัมเมื่อวัดสถานะซ้อนทับ อะตอมแต่ละตัวต้องเลือก การกระจายของการเลือกเหล่านั้นกำหนดขีดจำกัดควอนตัมมาตรฐาน 1/√N เปิดแล็บ → 18 · ความพัวพันเพื่อมาตรวิทยา บีบเซนเซอร์ให้ต่ำกว่าขีดจำกัดควอนตัมมาตรฐานการบิดรอบแกนเดียวเปลี่ยนสัญญาณรบกวนสปินจากวงกลมเป็นวงรี หาการบิดที่ดีที่สุด อัตราขยายเหนือ SQL และสิ่งที่การสูญเสียเฟสและสัญญาณรบกวนจากการตรวจวัดเอากลับคืนไป เปิดแล็บ → 19 · ขีดจำกัดของการวัด ไต่บันไดจากสัญญาณรบกวนคลาสสิกสู่ไฮเซนเบิร์กสัญญาณรบกวนคลาสสิก สัญญาณรบกวนช็อต ขีดจำกัดควอนตัมมาตรฐาน และขีดจำกัดไฮเซนเบิร์ก บนกระจกหนึ่งบานและกลุ่มอะตอมหนึ่งกลุ่ม เปิดแล็บ → 20 · แสงกับการเคลื่อนที่ วัดกระจกด้วยแสง แล้วบีบแสงนั้นสัญญาณรบกวนช็อตลดลงตามกำลัง สัญญาณรบกวนความดันรังสีเพิ่มขึ้น นี่คือขีดจำกัดควอนตัมมาตรฐานของการกระจัด เอาชนะมันด้วยแสงที่ถูกบีบและโพรงกรอง เปิดแล็บ → 21 · อะตอมเย็น → BEC → การพัวพัน สร้างคอนเดนเสต กวนมัน แล้วทำให้พัวพันทำให้รูบิเดียมเย็นกว่า T_c แล้วดูคอนเดนเสตปรากฏในภาพบินอิสระ ไหลรอบวงแหวนโดยไม่มีแรงเสียดทาน และบีบสปินของมัน เปิดแล็บ →

การควบคุมควอนตัม

22 · วิศวกรรมการควบคุมควอนตัม ควบคุมคิวบิตด้วยพัลส์ที่ออกแบบรูปร่างเองพัลส์จริงไม่เคยสมบูรณ์แบบ ดูว่า BB1, CORPSE และตัวหาค่าเหมาะที่สุดพาคิวบิตไปถึงเป้าบนทรงกลมบลอคได้อย่างไร เปิดแล็บ → 23 · ราบี · แรมซีย์ · สปินเอคโค ทำการทดลองคลาสสิกสามแบบกับกลุ่มอะตอมขับอะตอมแล้วดูมันพลิกไปมา แบ่งการขับเป็นสองครั้งเพื่อได้ริ้ว เพิ่มพัลส์ π ตรงกลางแล้วสัญญาณที่หายไปจะกลับมา เปิดแล็บ → 24 · การควบคุมควอนตัม · การกดความคลาดเคลื่อน เสียงสะท้อนที่ทำให้คิวบิตมีชีวิตอยู่เสียงสะท้อนสปิน CPMG อูริก และ XY-8 แต่ละลำดับคือตัวกรองบนสเปกตรัมสัญญาณรบกวน ใช้ลำดับหนึ่งเป็นสเปกโทรมิเตอร์ แล้วดูว่าลำดับไหนรอดจากความผิดพลาดของพัลส์ เปิดแล็บ → 25 · การเตรียมสถานะแบบอะเดียแบติก ย้ายอะตอมระหว่างสถานะโดยไม่ต้องกังวลเรื่องกำลังกวาดผ่านเรโซแนนซ์อย่างช้า ๆ แล้วอะตอมจะตามไป ทั้ง RAP ลันดาว–ซีเนอร์ ทางลัดแบบต้านอะเดียแบติก และ STIRAP เปิดแล็บ → 26 · วิศวกรรมแฮมิลโทเนียน · ปัญหาผกผัน เริ่มจากคำตอบแล้วหาแฮมิลโทเนียนสามวิธีออกแบบแฮมิลโทเนียน แต่ละวิธีเป็นปัญหาผกผัน ออกแบบเส้นทาง ออกแบบลำดับพัลส์ และเรียนรู้การขับที่ซ่อนอยู่ เปิดแล็บ → 27 · เกตพัวพัน · 2 3 และ 4 คิวบิต ทำให้คิวบิตสอง สาม และสี่ตัวพัวพันกันคู่เบลล์ สถานะ GHZ เกตทอฟโฟลี และการค้นหาของโกรเวอร์ ทีละเกต พร้อมการปิดกั้นริดเบิร์กที่ใช้สร้างเกต CZ ด้วยอะตอม เปิดแล็บ →

การจำลองและฟิสิกส์หลายอนุภาค

28 · การจำลองควอนตัม · อะตอมริดเบิร์ก ตั้งโปรแกรมเครื่องจำลองควอนตัมที่สร้างจากอะตอมเดี่ยววางอะตอมในแหนบแสง กวาดความถี่เลเซอร์ แล้วดูการปิดกั้นริดเบิร์กจัดเรียงอะตอมให้เป็นระเบียบ เป็นฟิสิกส์หลายอนุภาคที่คำนวณแบบแม่นตรงได้สูงสุด 12 อะตอม เปิดแล็บ → 29 · การจำลองแบบแอนะล็อก · ความถูกต้อง เครื่องจำลองแบบจำลองได้จริงไหมโซ่ริดเบิร์กเทียบกับแบบจำลองเพื่อนบ้านใกล้สุดที่มันควรจะเป็น เปิดหางแวนเดอร์วาลส์ การสลาย และการสั่นของตำแหน่ง แล้วดูว่าคำตอบเปลี่ยนเมื่อไร เปิดแล็บ → 30 · การจำลองแบบดิจิทัล · อะตอมเป็นกลาง การจำลองควอนตัม ทีละเกตแยกโซ่ไอซิงแบบทรอตเตอร์เป็นเกต CZ ของริดเบิร์ก แล้วหาจำนวนขั้นที่ความคลาดเคลื่อนของอัลกอริทึมกับของฮาร์ดแวร์สมดุลกัน เปิดแล็บ → 31 · แหนบแสง · โฮโลกราฟี ทำให้ Dancing Atomic Boy เต้นจุดแสงเลเซอร์ 16 จุดที่สร้างด้วยโฮโลแกรมเต้นตามจังหวะเพลง แหนบแสงแบบเดียวกันนี้ใช้จับอะตอมทีละตัวในการทดลองริดเบิร์กของ RCQT เปิดแล็บ → 32 · การจำลองควอนตัม · แบบจำลองฮับบาร์ด เปลี่ยนซูเปอร์ฟลูอิดให้เป็นฉนวนมอตต์หกตำแหน่ง คำนวณแม่นตรง โบซอนหยุดเคลื่อนที่เมื่ออันตรกิริยาชนะ ส่วนเฟอร์มิออนตรึงประจุและเรียงสปิน เปิดแล็บ → 33 · แลตทิซเชิงแสง · กล้องจุลทรรศน์แก๊สควอนตัม หนึ่งอะตอมต่อหนึ่งจุด มองเห็นทีละตัวโครงสร้างแถบพลังงานและฟังก์ชันแวนเนียร์ให้ค่า J และ U กล้องจุลทรรศน์ถ่ายภาพทุกจุด และลำแสงโฟกัสพลิกสปินของอะตอมที่คุณเลือก เปิดแล็บ → 34 · การทะลุผ่านเชิงควอนตัม ส่งอิเล็กตรอนทะลุกำแพงกลุ่มคลื่นพบกำแพงที่ปีนข้ามไม่ได้ แต่บางส่วนก็ทะลุผ่านไปได้ ทั้งกำแพงเดี่ยว กำแพงคู่ และหลุมคู่ เปิดแล็บ → 35 · พลวัตนอกสมดุล · การจำกัดตำแหน่ง ดูความไม่เป็นระเบียบหยุดอนุภาคควอนตัมในโซ่ที่สะอาด อนุภาคแผ่ออกแบบบอลลิสติก เพิ่มความไม่เป็นระเบียบแล้วมันจะหยุด เป็นการจำกัดตำแหน่งแบบแอนเดอร์สันและโอบรี–อ็องเดรหลังการเปลี่ยนฉับพลัน เปิดแล็บ → 36 · ควอนตัมมอนติคาร์โล คำนวณระบบควอนตัมด้วยเส้นทางสุ่มอินทิกรัลตามเส้นทางของไฟน์แมนเปลี่ยนอนุภาคควอนตัมให้เป็นวงแหวนลูกปัด สุ่มตัวอย่างวงแหวน แล้วพลังงานควอนตัมแม่นตรงก็ปรากฏ เปิดแล็บ →

การหาค่าเหมาะที่สุดและอัลกอริทึม

37 · อัลกอริทึม · พลวัตแฮมิลโทเนียน ราคาของ exp(−iHt)สูตรผลคูณของลี–ทรอตเตอร์ สแตรง และซูซูกิ เทียบกับการสุ่มตัวอย่าง qDRIFT แต่ละแบบต้องใช้การหมุนกี่ครั้งจึงถึงความแม่นยำที่ต้องการ เปิดแล็บ → 38 · การอบอ่อนเชิงควอนตัม · การหาค่าเหมาะที่สุด แก้โจทย์ตัดสินใจยาก ๆ ด้วยการอบอ่อนคิวบิต 8 ตัวเริ่มจากทุกคำตอบพร้อมกัน แล้วค่อย ๆ ลงตัวที่คำตอบที่ดีที่สุด ถ้าอบอ่อนช้าพอ ลองกับพอร์ตการลงทุน รอบผ่านของดาวเทียม และจุดเฝ้าระวังเครือข่าย เปิดแล็บ → 39 · การหาค่าเหมาะที่สุด · QUBO เขียนการตัดสินใจยาก ๆ ให้เป็นพลังงานการตัดสูงสุด การแบ่งกลุ่มตัวเลข เซตอิสระ และพอร์ตการลงทุน ทั้งหมดเขียนเป็น x^T Q x เลือกน้ำหนักโทษแล้วอบอ่อน เปิดแล็บ → 40 · อัลกอริทึมควอนตัม · QAOA ตัดกราฟด้วยวงจรควอนตัมสลับชั้นต้นทุนกับชั้นผสม ปรับมุมด้วยตัวหาค่าเหมาะที่สุดแบบคลาสสิก แล้ววัดได้คำตอบที่ดี เปิดแล็บ → 41 · การเงินเชิงควอนตัม · เศรษฐมิติ ตั้งราคาออปชันเมื่อตลาดเป็นไปตามกฎกำลังแบบจำลองแบล็ก–โชลส์สมมติว่าความผันผวนคงที่ ถ้าให้มันเปลี่ยนตามกฎกำลังของเวลาเหมือนในบทความปี 2026 ของ RCQT สมการตั้งราคาจะกลายเป็นสมการชเรอดิงเงอร์ เปิดแล็บ →

วิศวกรรมและการใช้งานจริง

42 · เลเซอร์ · การแก้ปัญหา วินิจฉัยเลเซอร์ในห้านาทีเลเซอร์ปริศนาหกเครื่อง เครื่องมือประจำวันสี่ชิ้น หาให้เจอว่าเครื่องไหนสูญเสียการป้อนกลับ เครื่องไหนจอดอยู่บนการกระโดดโหมด และเครื่องไหนไม่อยู่ที่เส้นเลยสักนิด เปิดแล็บ → 43 · วิศวกรรมระบบ ออกแบบเครื่อง: โปรเซสเซอร์อะตอมเป็นกลางบนกระดาษกำลังเลเซอร์ต่อกับดัก การบรรจุ 50 % การจัดเรียงใหม่ อายุในสุญญากาศ และความเที่ยงของเกต งบประมาณที่ตัดสินว่าคุณได้ช็อตที่ใช้ได้กี่ครั้งต่อชั่วโมง เปิดแล็บ → 44 · การคำนวณแบบผสม · การใช้งานจริง คอมพิวเตอร์ควอนตัมในลูปตัวแก้ค่าลักษณะเฉพาะแบบแปรผันสำหรับ H₂ ที่มีสัญญาณรบกวนช็อตจริง ตัวหาค่าเหมาะสมสองแบบ และนาฬิกาที่นับเวลารอคิว เครือข่าย และทุกช็อต เปิดแล็บ → 45 · การตรวจวัดแบบผสม · การนำทาง นำทางโดยไม่ใช้ดาวเทียม: IMU ที่อะตอมคอยกำกับให้ซื่อตรงเครื่องวัดความเร่งแบบคลาสสิกเร็วแต่ลอยเลื่อน อินเตอร์เฟอโรมิเตอร์อะตอมแม่นยำแต่ช้าและกำกวม ตัวกรองคาลมานทำให้ทั้งสองทำงานเป็นทีม เปิดแล็บ →